انسان زیبایی طلب است به همین دلیل علاقه افراد به استفاده از محصولات مراقبت از پوست روز به روز در حال افزایش بوده و در همین راستای صنعتی تولید این محصولات نیز روز به روز در حال پیشرفت و گسترش می باشد. در طی همین گسترش ها انواع اسید های هیدروکسی وارد بازار شدند و استفاده از آن ها به سرعت در بین مردم و پزشکان رواج پیدا کرد. در حالت کلی هیدروکسی اسید ها به سه دسته عمومی آلفا هیدروکسی اسید ها (AHA)، بتا هیدروکسی اسید ها (BHA) و پلی هیدروکسی اسید ها (PHA) تقسیم بندی می شوند که در ادامه به بررسی هر کدام خواهیم پرداخت.
آلفا هیدروکسی اسید ها که به عنوان اسید های میوه نیز شناخته می شوند از مواد ارگانیکی همانند نیشکر، شیر، بادام و انواع میوه ها به دست می آیند و از آن ها برای ساخت محصولات مراقبت از پوست خصوصا محصولات جوان ساز و ضد پیری استفاده به عمل می آید. آلفا هیدروکسی اسید ها مولکول های آب دوستی هستند که نقش به سزایی در هیدراته کردن پوست دارند به همین دلیل استفاده از آن ها موجب شاداب، شفاف و جوانتر شدن پوست می شود.
البته باید توجه داشت که این نوع اسید ها بیشتر بر روی اپیدرم یا لایه سطحی پوست تاثیر می گذارند و در عمق آن نفوذ نمی کنند به همین دلیل مصرف آن ها برای مشکلات پوستی همانند لک و جوش و آکنه نیز می تواند مفید باشد. به طور کلی AHA نیز به 6 دسته عمده تقسیم بندی می شوند که در ذیل به تشریح آن ها خواهیم پرداخت.
• گلیکولیک اسید: متداول ترین و قوی ترین آلفا هیدروکسی اسید، گلیکولیک اسید می باشد که اندازه آن کوچک بوده از نیشکر به دست می آید.
• لاکتیک اسید: لاکتیک اسید دومین AHA متداول می باشد که از شیر تهیه شده و نسبت گلیکولیک اسید ملایم تر می باشد. لاکتیک اسید برای پوست های حساس نیز می تواند مناسب باشد.
• سیتریک اسید: سیتریک اسید ماده ای برای تنظیم PH می باشد و معمولا از آن به عنوان نگهدارنده نیز استفاده می شود. لازم به ذکر است که این اسید از مرکباتی مانند لیمو، پرتقال و ... به دست می آید.
• ماندلیک اسید: ماندلیک اسید نیز یک نوع آلفا هیدروکسی اسید ملایم می باشد که از بادام تلخ حاصل شده و معمولا در محصولات آرایشی با سایر اسید ها ترکیب می شود.
• مالیک اسید: مالیک اسید نیز همانند ماندلیک اسید یک نوع آلفا هیدروکسی اسید ملایم می باشد که از سیب گرفته می شود. این اسید به تنهایی چندان قوی نبوده و برای ساخت محصولات مراقبت از پوست با سایر AHA ها ترکیب می شود.
• تاتاریک اسید: تاتاریک اسید نیز نوعی AHA می باشد که از انگور گرفته می شود. این محصول نیز همانند سیتریک اسید برای تثبیت سطح PH سایر اسید ها استفاده می شود.
آلفا هیدروکسی اسید ها هم برای لایه بیرونی پوست )اپیدرم) و هم برای لایه عمیق پوست (درم) مفید می باشند. AHA ها در لایه سطحی پوست به عنوان لایه بردار عمل کرده و باعث حذف سلول های مرده پوست باقی مانده در سطح می شوند.
علاوه بر این AHA ها باعث تقویت کلاژن می شوند، از همین رو استفاده از آن ها منجر به از بین رفتن چین و چروک های موجود بر روی پوست می شود. شایان ذکر است که آلفا هیدروکسی اسید ها اغلب قادر به درمان آکنه و جوش های سر سیاه نیز می باشند.
معمولا اثرات آلفا هیدروکسی اسید ها بر روی پوست های مختلف یکسان نیست، به همین دلیل برای تست آن ها می توانید مقداری از کرم حاوی AHA را بر روی بازو یا ساعد خود بمالید و پس از چند دقیقه واکنش پوست خود را مشاهده کنید. در حالت کلی بعضی از آلفا هیدروکسی اسید ها به عنوان مرطوبت کننده عمل کرده و برخی دیگر به عنوان لایه بردار.
نحوه مصرف این محصولات نیز همانند سایر کرم های لایه بردار می باشد. توصیه می شود که برای استفاده از آن ها، شب ها پس از تمیز کردن پوست صورت، کرم حاوی AHA بر روی پوست ماساژ داده شود. افرادی که دارای پوستی حساس می باشند، می توانند از این محصول یک شب در میان استفاده کنند. برای نتیجه گیری بهتر می توانید در کنار آلفا هیدروکسی اسید ها از محصولات حاوی ویتامین C نیز که خاصیت آبرسانی دارند استفاده کنید.
BHA ها نیز همانند AHA ها مجموعه ای از اسید های طبیعی می باشند که از پوست درخت بید یا برگ گیاهان سبز در زمستان گرفته می شوند و خواص درمانی برای پوست دارند. این اسید ها نیز نوعی لایه بردار شیمیایی می باشند که فرایند لایه برداری را از طریق نرم کردن و تجزیه کراتین موجود در پوست انجام می دهند. شایان ذکر است که اثر بتا هیدروکسی اسید ها فقط بر روی لایه سطحی پوست نبوده و به منافذ درون آن نیز نفوذ می کنند.
از دیگر ویژگی های بارز BHA ها می توان به تنظیم روند کراتین سازی پوست اشاره کرد. از طرفی این اسید ها چربی دوست بوده و قادر به پاکسازی چربی اضافی پوست نیز می باشند به همین دلیل بسیار مناسب برای پوست های چرب و مستعد آکنه هستند.
• سالیسیلیک اسید: سالیسیلیک اسید قوی ترین و رایج ترین BHA می باشد که خواص ضد التهابی دارد، از همین رو به اندازه AHA تحریک کننده نیست.
• بتائین سالیسیلات: بتائین سالیسیلات جایگزین ملایم تری برای سالیسیلیک اسید می باشد در حالی که به همان اندازه موثر است و همان خواص را دارد. این نوع بتا هیدروکسی اسید از چغندر قند گرفته می شود.
• عصاره پوست درخت بید سفید: این بتا هیدروکسی اسید یک نوع BHA کاملا طبیعی می باشد که از عصاره طبیعی پوست درخت بید سفید گرفته می شود و یک اسید نسبتا ضعیف محسوب می شود.
• سیتریک اسید: می توان گفت که سیتریک اسید نوعی AHA می باشد که برخی از ترکیبات آن BHA محسوب می شوند. از سیتریک اسید به منظور خشک کردن چربی اضافی پوست و حذف کردن سلول های مرده پوست استفاده می شود.
• آلفا هیدروکسی اسید ها محلول در آب هستند ولی بتا هیدروکسی اسید ها محلول در چربی، به همین دلیل می توانند از چربی های موجود در پوست نیز عبور کنند.
• یکی از مهم ترین تفاوت های آلفا هیدروکسی اسید ها و بتا هیدروکسی اسید ها، تفاوت در غلظت آن ها می باشد. به عبارتی دیگر AHA ها برای آن که موثر واقع شوند باید حداقل با غلظت هشت درصد مورد استفاده قرار گیرند ولی بتا هیدروکسی اسید ها برای موثر بودن به غلظت حدود دو درصد نیاز دارند.
• آلفا هیدروکسی اسید ها توانایی ورود به منافذ داخلی پوست را ندارند و فقط بر روی لایه سطحی پوست کار می کنند، در حالی که بتا هیدروکسی اسید ها توانایی نفوذ به منافذ پوست را نیز دارند.
• BHA ها توانایی جذب و کاهش چربی پوست را دارند در حالی که AHA ها تاثیری بر روی چربی پوست ندارند.
• AHA ها با تخریب سلول های پوست می توانند باعث ایجاد زخم بر روی پوست شوند در حالی که BHA ها پیوند بین سلول ها را از بین نمی برند و فقط آن ها را شل می کنند.
به طور طبیعی پلی هیدروکسید اسید ها در کلیه سلول های بدن وجود دارند و به عبارتی دیگر می توان گفت که PHA ها پیش ساز مواد ژنتیکی می باشند. در حالت کلی می توان گفت که PHA نوعی AHA می باشد که باعث تقویت عملکرد سد دفاعی پوست می شود و از پیری آن جلوگیری می کند.
پلی هیدروکسی اسید ها نیز همانند آلفا هیدروکسی اسید ها وظیفه لایه برداری از اپیدرم را برعهده دارند با این تفاوت که ملایم تر بوده و اندازه مولکولی بزرگتری دارند. استفاده از PHA برای کسانی که پوستی خشک، حساس و رزاسه دارند توصیه می شود.
• گلوکونولاکتون اسید: این ماده یک اسید چند منظوره است که برای تقویت مواد نگهدارنده مورد استفاده قرار می گیرد. شایان ذکر است که گلوکونولاکتون اسید خاصیت ضد پیری داشته و توانایی پاکسازی صورت را نیز دارد.
• لاکتوبیونیک اسید: این اسید نیز ترکیبی از مشتقات PHA بوده و مزایای دیگری نیز علاوه بر خاصیت های پلی هیدروکسی اسید ها دارد. از جمله این خواص می توان به قدرت مرطوبت کنندگی و آبرسانی بالا، قدرت آنتی اکسیدانی بسیار زیاد و خاصیت ترمیم کنندگی معجزه آسا اشاره کرد.
همه افراد، با جنس و رنگ پوست های مختلف می توانند از محصولات آرایشی حاوی اسید ها استفاده کنند. در حالت کلی اسید ها برای جوانسازی، آبرسانی، درمان آکنه، کوچک کردن منافذ پوست و ... کاربرد دارند، ولی باید توجه داشت که انتخاب مقدار و نوع اسید، نیازمند تخصص می باشد و توصیه می شود هر فرد برای استفاده از آن با پزشک یا داروساز مشورت نماید.
توجه داشته باشید که حتی اگر یک محصول لایه بردار برای استفاده در منزل فرموله شده باشد، بهتر است در ابتدا مقدار بسیار کمی از آن استفاده شود تا پوست به آن عادت کند.
تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به سایت رایا میکاپ می باشد.
